Zelfscanning in de supermarkt

Vorige woensdag stond ik er toch wat bedremmeld bij.  Controle aan de selfscan-kassa en iets vergeten te scannen. Ook de week daarvoor was het ‘prijs’ bij het inlezen van een ananas. Het schermpje vertelde mij dat product aan de kassa voor te leggen. Natuurlijk vergeten en… alarm.

Volgens de website gondola.be verliezen de Belgische supermarkten jaarlijks ongeveer 420 miljoen euro aan winkeldiefstallen.  Daarin begrepen ook de kosten van preventie. Dan rijst de vraag waarom die selfscanning jaren geleden is ingevoerd. Zo’n systeem verhoogt  de kans dat een cliënt er (soms onbedoeld) met een niet betaald item vandoor gaat. Simpel antwoord: besparing (op personeel)  én efficiëntere  verzameling van aankoopgegevens. En de kosten van de diefstal worden sowieso doorgerekend in de prijs. 

En de klant, waarom doet die eraan mee? Je hebt een goed overzicht tijdens het winkelen waardoor een indruk van controle ontstaat, je moet je winkelkarretje niet uitladen en weer vullen zodat het aan de kassa doorgaans sneller gaat. En je hoeft niets te zeggen tegen de kassierster…

Om van het systeem gebruik te kunnen maken, moet je wel een ‘kaart’ hebben. Die bevat je identiteitsgegevens. Verder registreert en verwerkt de computer alles wat je koopt.  En ook je gemaakte fouten.  Op zich is er niets mis met dat laatste. Alleen, door toevalligheden kan het zijn dat de computer je als ‘onbetrouwbaar’ gaat bestempelen. Met als gevolg dat je elke keer controle kunt verwachten. Tot je je betrouwbaarheid weer ‘bewezen’ hebt.   

En eigenlijk belangrijker maar wat ondergesneeuwd: de gegevensbank van de supermarkt kan na een vrij korte tijd bijna perfect voorspellen hoe je boodschappenlijstje eruit ziet. En op basis daarvan gepersonaliseerde reclame of berichten versturen. Zeker als je de on-line shopping gebruikt: suggesties voor ‘aanvullingen’ op producten die je koopt kleuren je scherm.

Onbewust worden we gestuurd door het algoritme dat onze gegevens beheert. Voor de klant vergemakkelijkt dat een aantal zaken. Maar wees steeds hiervan bewust: deze techniek is er om de omzet te verhogen (lees: je aan te zetten te kopen), de kosten te optimaliseren (lees: besparing op loonkosten) en dus de winst te verhogen. 

Verzamelen van gegevens is nooit neutraal. De kost ervan moet - liefst veelvoudig - teruggewonnen worden.

2/11/2020

Auteur: Ronald Goossens (67) was tot aan zijn pensioen directielid bij Bond Moyson West-Vlaanderen. Ronald woont in Sijsele, maar afkomstig uit Vlaams Brabant (Hoeilaart).  Weetje: hij leest - nogal chaotisch door elkaar - vele boeken tegelijkertijd...die dan soms niet uitgelezen geraken.