Klimaat en milieu, zeer verschillend maar verbonden met elkaar

Je kan vandaag niet meer rond de klimaatactivisten. Met slogans als ‘Het klimaat verandert, waarom jullie niet?’, ‘De zee komt op, maar wij ook!’, ‘Te veel bla bla en te weinig boom boom.’ of ‘We zijn het beu, red het milieu.’ doen ze ons nadenken of we wel klimaatvriendelijk of milieubewust bezig zijn. Maar wat is nu eigenlijk klimaat, en wat heeft dat te maken met milieu?

Klimaat is niet hetzelfde als milieu

Het milieu is onze biologische leefomgeving, dus eigenlijk alles om ons heen. Het milieu gaat zowel over de temperatuur als de lucht en de wind, de grond, de kwaliteit van het water, de planten en de dieren.

Het klimaat is het gemiddelde weer van de laatste 30 jaar. Het weer, maar dan op grote schaal. De klimaatsveranderingen zijn vast te stellen en worden nauwkeurig opgemeten en bijgehouden door het KMI sinds 1833.

Het klimaat is altijd een onderdeel van het milieu, maar het milieu niet van het klimaat. Niet alles wat slecht is voor het milieu is noodzakelijk slecht voor het klimaat. Zo is een houtkachel bijvoorbeeld niet noodzakelijk slecht voor het klimaat. Zeker niet als het hout afkomstig is uit duurzaam bosbeheer. De houtkachel stoot dan enkel de CO2 uit die de bomen zelf weer opnemen. De kachel is door de uitstoot van fijnstof uiteraard wel schadelijk voor het milieu.

Wat met het afval?

Ons afvalprobleem is ook niet noodzakelijk een klimaatprobleem. Plasticzakjes en petflessen die de zee en het landschap vervuilen, doen de aarde niet opwarmen. Het is wel een probleem voor het milieu. Bewuster omgaan met afval en het afval scheiden is dus goed voor het milieu. Het recycleren van afval is goed voor het milieu, maar ook voor het klimaat. Als je materiaal kan hergebruiken, moet er minder nieuw materiaal geproduceerd worden. Dat scheelt weer energie, en zorgt voor minder CO2 in de lucht.

Mogen we nog vlees eten?

Hoe kan vlees consuminderen het klimaat helpen? Heel simpel eigenlijk. De koeien laten met hun scheten heel wat methaan los in de atmosfeer. Dat methaan is net zoals CO2 een broeikasgas dat zorgt voor klimaatsverandering. Minder vlees eten zorgt er dus voor dat er minder methaanuitstoot is, en dus minder klimaatverandering. De veeteelt heeft ook een negatieve invloed op het milieu door de uitstoot van nitraat, fosfaat en ammoniak. Voor de productie van 1 kilogram rundvlees is bovendien 15.000 liter water nodig. Minder vlees helpt dus het klimaat én het milieu.

Moeten we de auto laten staan?

Met de auto rijden op fossiele brandstof, zoals benzine en diesel, is zowel slecht voor het klimaat als voor het milieu. Door de geluidshinder en de luchtvervuiling (fijnstof) schaden auto’s het milieu, door de uitstoot van CO2 zijn ze schadelijk voor het klimaat. Een elektrische wagen is beter voor het klimaat omdat die geen CO2 uitstoot, op voorwaarde dat je deze oplaadt met (groene) stroom uit hernieuwbare bronnen. Kernenergie is op zich niet schadelijk voor het klimaat, maar wel voor het milieu door de kernafval.

Nog steeds niet duidelijk wat het verschil is tussen milieu en klimaat? Helemaal niet erg. Het is altijd goed om zowel klimaatvriendelijk als milieubewust te zijn.