Brief aan de minister

Meneer de minister

Het kan verwondering wekken, een brief van een senior gericht aan de onderwijsminister die vooral met onze jeugd aan de slag gaat. Laat dat nu net de link zijn tussen u en ons. Ook wij zijn met onze jeugd begaan. Dat ‘onze’ mag u letterlijk nemen. Wij zijn bekommerd om onze kleinkinderen.

We vernemen dat u harder wil optreden tegenover  schoolspijbelaars. In het bijzonder de leerplichtige jongeren die repetitief de school verlaten om te manifesteren voor klimaatmaatregelen.

Klimaatspijbelaars vormen binnen de groep spijbelaars een bijzondere groep. In tegenstelling tot wat sommigen het volk willen laten geloven - we rekenen u daar niet toe - hebben  klimaatspijbelaars  een bijzondere motivatie om de school even achter zich te laten. Ze willen iedereen, ook de overheid, voor zijn verantwoordelijkheid plaatsen en vragen met aandrang maatregelen. Een echte klare focus op het klimaat is er vooralsnog niet. Het laat zich raden dat we klimaatspijbelen niet zo meteen als een fenomeen uit het nabije verleden mogen klasseren.

Dat beseft u ook, vandaar uw vastberadenheid er tegen te willen optreden. Met dit schrijven wijzen we u op een aantal fundamentele verschillen tussen onze kleinkinderen die spijbelen voor het klimaat en spijbelaars die hun schoolcarrière, een diploma en een wissel op de arbeidsmarkt op het spel zetten. Onze kleinkinderen-klimaatspijbelaars doen dat niet. Integendeel. Zij komen precies op voor een betere toekomst.

Er is nog een fundamenteel verschil. Klimaatspijbelaars onttrekken zich niet aan hun verplichtingen binnen het kader van hun studies. Klassieke spijbelaars zijn frequenter en langer afwezig. Zij keren de school de rug toe, vaak zonder  het medeweten  of de wil van ouders en grootouders. Die staan machteloos. Dat doen onze kleinkinderen niet. Zij gaan het gesprek aan met ons, ze motiveren hun bereidheid tot actie. Enerzijds zijn we trots op onze kleinkinderen en hun enthousiasme en motivatie. Maar tegelijk betreuren we dat ze door de omstandigheden waarin ze volwassen worden tot deze acties worden gedwongen.

Klimaatspijbelaars gaan ook het gesprek aan met hun leerkrachten en schooldirectie. Ook daar vinden zij in de meeste gevallen begrip en zelfs steun. Terecht. Op die manier worden schoolachterstand en -verlies vermeden. De jongeren halen de gemiste lessen in, met behulp van klasgenoten en leerkrachten, van hun ouders en grootouders. Het verwijt dat ze hun toekomst op het spel zetten, kan bezwaarlijk  worden gemaakt.

U zal zich overigens herinneren, meneer de minister, dat repetitief spijbelen in Vlaanderen een historiek kent. Jonge mensen, nu zelf ouders of grootouders, lieten de school achter zich om te ijveren voor een “goede zaak”.

50 jaar geleden was dat Leuven Vlaams, in heel wat Vlaamse steden waren deze manifestaties een dagelijks terugkerend ritueel. Met gunstig gevolg. In de jaren ‘70 lokten de legerhervormingen van Paul Vanden Boeynants bij tienduizenden jongeren protest uit, binnen de lestijden en op straat. Ook in de jaren ‘80 bezetten jonge mensen frequent en repetitief de straten n.a.v. het grote rakettendebat. We herinneren ons deze engagementen levendig. Sommigen van ons namen er actief aan deel, zijn nu ouder of grootouder. In een recenter verleden waren er de witte marsen, in talloze steden en gemeenten, ook op lesdagen.

In de recente geschiedenis van Vlaanderen vormen de actuele  jongerenprotesten en het klimaatspijbelen dus lang geen unicum. Liever dan onze kleinkinderen verwijtend naar de schoolbanken te sturen, omarmen en steunen wij hen. Wij zijn letterlijk bij hen op manifestaties, samen met andere Grootouders voor het Klimaat. Dat verwachten we niet meteen van u als onderwijsminister. Wel verwachten we dat u in uw communicatie aangeeft dat er diverse vormen van spijbelgedrag zijn, problematisch spijbelen zonder uitzicht op een toekomst en gemotiveerd spijbelen voor een betere toekomst. U draagt hierin een grote verantwoordelijkheid.  Uw begrip is voor onze jongeren van kapitaal belang.

De spijbelaanpak hoort dan ook te verschillen naar gelang van de achterliggende reden of oorzaak. Overigens verwijzen we in dit verband naar de officiële aanbevelingen.  Leerlingen kunnen officieel en gewettigd afwezig zijn wegens persoonlijke redenen, ook voor het deelnemen aan een manifestatie. De aanvraag hiervoor gebeurt door de ouders en kan door de school worden aanvaard, gekoppeld aan voorwaarden waarbij de school er over waakt dat de leerling de leerdoelen kan halen. Dat gebeurt ook, dit schetsten we eerder. Onze kleinkinderen halen de leerstof en of toetsen in, na afloop van de manifestatie.

Graag vernemen we van u, geachte heer, hoe u als onderwijsminister staat tegenover de engagementen van onze kleinkinderen-klimaatspijbelaars.

Achtingsvolle groeten

Bertin Sanders, vrijwilliger S-Plus