Als marktkramer ben ik geboren

door Jan

Als marktkramer ben ik geboren...  Mijn schoonmoeder zong nog toen we haar van de activiteit haalden. “Die liedjes ken ik allemaal, ze zijn van mijn tijd”.

We proberen tweemaal per week een bezoekje te brengen aan het woon-zorgcentrum waar mijn schoonmoeder verblijft. Er zijn dagelijkse activiteiten en vaak wordt een zanguurtje ingelast. Dat is voor mijn schoonmoeder vaak een hoogtepunt. Ze kent al de liedjes, en zingt ze graag mee.

Als we op bezoek komen, houden we zoveel mogelijk rekening met die activiteiten; het heeft geen zin haar daar weg te halen. Ze amuseert zich, dus gaan we wat later. Dan zijn de activiteiten gedaan, en storen we de normale werking niet.

Nu was het zanguurtje net gedaan. Het laatste liedje bleef dus nog wat nazinderen, en mijn schoonmoeder was duidelijk goedgemutst. 
Ze zette zich neer in haar zetel en keek ons aan: plezant als we zingen, ik ken die liedjes goed, de teksten ken ik van buiten, sprak ze guitig.

Maar we wisten dat ze al snel zou over schakelden naar haar gekende volgorde van vragen:

  • welke dag is het vandaag?
  • waar ben ik hier?
  • ben ik hier al lang?
  • en het onvermijdelijke: zou ik niet beter thuis zijn?

Deze sequentie van vragen kan ze wel tien keer herhalen tijdens een bezoek. 

Maar nu, na dit leuke zangmoment, niets daarvan. Ze neuriede nog een beetje de melodie van de marktkramer, tot ze opeens zonder aanleiding zei: er gebeurt hier niet veel vandaag. Ik denk niet dat er een activiteit zal zijn. 

Dat ze net van een activiteit kwam hadden haar hersenen al niet meer vastgelegd. Het is pijnlijk hoe snel de dementie om zich heen kan slaan, en hoe hard ze omstaanders ermee kan confronteren. De nawerking van een zeer geslaagde activiteit duurt geen vijf minuten meer.

Ze zal vragen stellen, maar de antwoorden ze evenmin onthouden. 
Het is lastig voor mijn echtgenote, om telkens opnieuw te moeten uitleggen dat “thuis” zijn niet meer kan, meer nog, dat “thuis” nu is waar ze momenteel verblijft: in het WZC.

Maar, bedenk ik dan, in plaats van de negatieve dingen te zien, moeten we eerder focussen op het feit dat ze het blijkbaar naar haar zin heeft tijdens de activiteiten.  Dat is haar leven nu.

Ons bezoek doet haar denken aan een onbereikbare thuis.

Wij komen uit een vorig leven, en ons bezoek maakt duidelijk dat ze nu een ander leven heeft, waar wij geen deel van uitmaken. 

De marktkramer is nu een belangrijke persoon in haar nieuwe omgeving. 

En de marktkramer, die kent ze goed.